Het AT5-nieuws en het Parool hebben deze week bericht dat de drie bestuurders van het Amsterdamse stadsdeel Slotervaart, het plan hebben (her)opgevat om de openbare scholen binnen dat stadsdeel, religieuze lessen aan de leerlingen te laten aanbieden, te weten koranlessen. De beoogde koranlessen zullen, als dit plan doorgang vindt, in het openbare schoolgebouw worden gegeven, zij het buiten de gebruikelijke lestijden. De lessen zullen niet door imams worden gegeven, maar door godsdienstleraren (ik neem aan dat daarmee bedoeld wordt: personen die theologie hebben gestudeerd). Het plan is een bedenksel van scheidend bestuurder Ahmed Marcouch, die over een paar maanden waarschijnlijk een zetel in de Tweede Kamer toebedeeld zal krijgen.
Met dit plan hopen de bestuurders van Slotervaart twee doelen te bereiken. Ten eerste willen zij met het plan bereiken dat de Turkse en Marokkaanse jeugd in Slotervaart niet langer hoeft te luisteren naar de (kennelijk) radicale imams die in dat stadsdeel prediken. Ten tweede geven de bestuurders met het plan naar eigen zeggen gehoor aan de islamitische ouders van de leerlingen op de openbare scholen, die hun kinderen graag koranlessen zien volgen, hetgeen, uiteraard, hun recht is. 'Onderzoek' van de Vrije Universiteit zou hebben aangetoond dat de betreffende islamitische ouders die behoefte hebben. Het plan is echter geen reactie op enig verzoek van islamitische ouders met kinderen op een openbare school in Slotervaart, maar, zoals gezegd, een bedenksel van genoemde Ahmed Marcouch. Enkele openbare scholen in genoemd stadsdeel hebben laten weten overwegend positief te staan tegenover het plan. Ik ben overigens zeer benieuwd naar de vragen die de 'onderzoekers' van de VU aan de islamitische ouders gesteld hebben en hoeveel geld dit onderzoek gekost heeft, maar dat laat ik even voor wat het is.
Mij lijkt het plan uitermate slecht. Het zal de problemen die het stadsdeel Slotervaart kent, niet oplossen. Ten eerste biedt het voorgestelde plan absoluut geen garantie dat de jeugd van Slotervaart in de toekomst van radicale imams zal wegblijven. Immers, de radicale imam blijft gewoon in de moskee aanwezig. Niets aan het plan voorkomt dat hij zijn foute boodschap onder de jeugd blijft verspreiden. Het plan vervangt dus niet 'slechte' koranlessen voor 'betere' koranlessen. Nee, de islamitische jeugd van Slotervaart zal, als het plan doorgang vindt, maar liefst twee, mogelijk inhoudelijk van elkaar verschillende en dus verwarrende, vormen van koranonderwijs moeten volgen: op school en in de moskee. Met het plan kan men het beoogde doel dus niet bereiken.
Ten tweede zal het plan ertoe leiden dat het geloof voor de islamitische leerlingen alom aanwezig zal zijn: thuis, in de buurt, in de moskee, en, als het plan doorgang vindt, ook in het schoolgebouw. Hoe kweek je radicale burgers? Laat hen geheel in hun eigen wereld opgroeien. Laat het geloof voor hen altijd en overal binnen handbereik en in het zichtveld zijn. Ook hier geldt dus: met het plan kan men het beoogde doel niet bereiken.
Ten derde het volgende. Hebben die openbare scholen niets beters te doen? Het lijkt mij zeer nuttig de achtergestelde jeugd van Slotervaart bijlessen in Nederlands te geven. Laat die openbare scholen daar nou een aandacht en geld aan besteden! Als er uurtjes koranles kunnen worden ingeroosterd, dan heeft men kennelijk ook ruimte om uurtjes bijles in Nederlands, wiskunde of aardrijkskunde in te roosteren. Doe dat dan!
Ten vierde. In Slotervaart heeft men te kampen met het 'probleem' van de 'zwarte scholen'. Het lijkt mij, eens te meer in deze door islamofobie geplaagde tijd, niet onaannemelijk dat uitvoering van het plan ertoe zal leiden dat niet-islamitische, 'witte', ouders hun 'witte' kinderen niet langer in Slotervaart onderwijs willen laten volgen. De 'zwarte' openbare scholen in Slotervaart zullen dan zwarter worden. Dat kan toch niet de bedoeling zijn? Of viel het allemaal wel mee met het niveau van die zwarte scholen?
Ten vijfde dan. Politici horen zich terughoudend op te stellen als het om de inhoud van het openbare onderwijs gaat. De bestuurders van Slotervaart hebben hier kennelijk maling aan (en dat terwijl één van hen binnenkort mogelijk in de Tweede Kamer komt te zitten), want anders hadden zij dit plan niet voorgestaan. Wat zal het volgende punt van discussie zijn? De evolutietheorie? Moeten jongens en meisjes gescheiden van elkaar de koranles volgen?
Tenslotte een principieel bezwaar tegen het plan. In Nederland geldt al decennialang de volgende maatschappelijke (misschien zelfs wel politieke) afspraak. Voor ouders die verlangen dat hun kind of kinderen religieus onderwijs volgen, is er het bijzondere onderwijs. Voor ouders die dat liever niet willen, is er het openbare onderwijs. Het plan van de bestuurders van Slotervaart om voortaan ook binnen het openbare onderwijs koranlessen aan te bieden, gaat rechtstreeks tegen deze maatschappelijke afspraak in. Immers, het plan brengt religieuze lessen binnen het openbare schoolgebouw. Ouders die atheïstisch zijn of een ander geloof dan de Islam aanhangen, zullen dit terecht als een inbreuk op hun 'openbare' domein ervaren. Daar komt bovenop dat de overheid neutraal behoort te zijn. Dat in Nederland de overheid het bijzonder onderwijs subsidieert, doet de overheid haar neutraliteit al een beetje verliezen, maar het plan van de bestuurders van Slotervaart gaat nog een stapje verder en zegt: 'wij, de bestuurders van Slotervaart zijn niet neutraal, welnee, wij ondersteunen al uw religieuze wensen'. En: 'Zo nodig laten wij daartoe een universiteit 'onderzoek' naar uw behoeftes doen'. Het is hier dat ik graag benadruk dat ik absoluut niets tegen koranlessen voor islamitische leerlingen heb. Ik vind de openbare school er echter niet de geschikte plek voor (dat moge duidelijk zijn).
Ik weet een beter plan. Bovengenoemd plan gaat door de papierversnipperaar en de bestuurders van Slotervaart, genaamd Ahmed Marcouch (PvdA), Ineke Ketelaar (PvdA) en Paulus de Wilt (GroenLinks), gaan een cursus Staatsrecht volgen aan de Universiteit van Amsterdam. Dat de PvdA zijn principes zodanig zou verliezen, had geen mens kunnen bedenken. En iemand die zo'n slecht plan bedenkt, moet geen Kamerlid willen worden. Ik besluit, teleurgesteld in de partij waar ik ooit lid van was, met de volgende oproep:
'Ouders van Slotervaart, wakker worden en houdt dit plan met alle democratische middelen tegen!'.
- Engel, deelraadslid in Nieuw West, Amsterdam.
